جدید به قدیم
سال ۲۰۲۵ بهعنوان یکی از پرآشوبترین مقاطع تاریخ معاصر، در حافظه جهانیان باقی خواهد ماند. این سال نه تنها پایان یک دوره بلکه آغاز مرحلهای تازه از بازآرایی نظم بینالملل بود؛ مرحلهای که در آن بحرانهای سیاسی، اقتصادی، نظامی و اقلیمی در هم تنیدند و تصویری از جهانی شکننده و ناپایدار را پیش چشم ناظران قرار دادند. بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید، بهمثابه ماشهای بود که قواعد بازی جهانی را دگرگون کرد. فرمانهای اجرایی او علیه بوروکراسی فدرال و آغاز جنگ تجاری جدید با کانادا، مکزیک و چین، شریانهای تجارت جهانی را به لرزه درآورد و بار دیگر نشان داد که اقتصاد بینالملل تا چه اندازه در برابر تصمیمات سیاسی آسیبپذیر است. این رویکرد، در کنار احیای سیاست فشار حداکثری علیه ایران، دیپلماسی خاورمیانه را به نقطه جوش رساند و زمینهساز یکی از پرتنشترین دورههای نظامی-سیاسی در سالهای اخیر شد.
بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، روز جمعه اعلام کرد که اسرائیل و سومالیلند بیانیه مشترکی را برای برقراری روابط کامل دیپلماتیک امضا کردهاند و آن را «در راستای روح توافقنامههای ابراهیم» توصیف کرد. اکنون اسرائیل اولین کشور در جهان است که رسماً سومالیلند را به رسمیت شناخته است و این یک پیشرفت دیپلماتیک قابل توجه برای این منطقه جداییطلب در شاخ آفریقا محسوب میشود.
سومالیلند در سال ۱۹۹۱ از سومالی اعلام استقلال کرد، اما تاکنون از سوی هیچ یک از کشورهای عضو سازمان ملل متحد به رسمیت شناخته نشده است. این منطقه بخش شمال غربی منطقهای را که زمانی تحتالحمایه بریتانیا در شمال سومالی بود، کنترل میکند.
دولت سومالی ساعاتی پس از اعلام اسرائیل بیانیهای منتشر کرد و این اقدام را «حمله» به حاکمیت خود و «اقدامی غیرقانونی» خواند و سومالیلند را بخش «جداییناپذیر» این کشور توصیف کرد. سومالیلند هویت سیاسی متمایزی از سومالی با واحد پول، پرچم و پارلمان خود ایجاد کرده است و در سالهای اخیر، با امارات متحده عربی -یکی از امضاکنندگان توافقنامههای ابراهیم- و تایوان روابط برقرار کرده است، زیرا به دنبال پذیرش بینالمللی بوده است.
این در حالی است که به رسمیت شناختن سومالیلند توسط اسرائیل به وسیله کشورهای مختلف مصر، ترکیه و جیبوتی، قطر، ایران، عربستان، پاکستان، چین و نیجریه، کویت، اردن، عمان، عراق، تشکیلات خودگردان فلسطین و حماس محکوم و رد شد و این کشورها بر حمایت کامل خود از وحدت، حاکمیت و تمامیت ارضی سومالی تأکید کردند. همچنین اتحادیه عرب، شورای همکاری خلیج فارس (GCC)، اتحادیه آفریقا (AU) و اتحادیه اروپا به کشورهای مختلف در محکومیت این اقدام اسرائیل پیوستند.
«دونالد ترامپ»، رئیس جمهور آمریکا، روز دوشنبه با بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، در عمارت مار-آ-لاگو در فلوریدا دیدار داشت، جایی که ترامپ، نخست وزیر رژیم صهیونیستی را به عنوان یک «قهرمان» ستایش کرد(!)
وی گفت مذاکراتش با نتانیاهو بر پیشبرد توافق شکننده صلح غزه که او میانجی آن بوده و رسیدگی به نگرانیهای اسرائیل در مورد ایران و حزبالله در لبنان متمرکز بوده است.
سلامتی نعمتی بیمنت و خدادادی است که بر انسانها عرضه میشود. حال در این میان، هستند انسانهایی که هر روزشان را با آرزوی سلامتی شروع میکنند و با درد و رنج سر بر بالین میگذارند. امیدشان را هیچگاه از دست ندادهاند اما دشواریهای مسیر درمان به اندازهای آنها را در دستاندازهای عمیق و طاقتفرسا میاندازد که گاهی همتی والا و دستانی یاریگر را طلب میکنند تا در میانه راه نمانند.
با افزایش سرسامآور قیمت دلار، هزینه زندگی در ایران نیز روز به روز در حال افزایش است؛ با این وجود درآمد در کشور ما به صورت سالانه بر حسب ریال تعیین میشود و روند صعودی دلار در چند سال اخیر باعث شده است که در نیمه دوم سال، به طرز محسوسی قدرت خرید مردمی که حقوق کارمندی دریافت میکنند؛ افت کند. در این گزارش به بررسی هزینه یک ماه زندگی در ایران بر حسب دلار پرداختهایم و از آن سو درآمد برحسب دلار را نیز محاسبه کردهایم. نتیجه این برآورد تفاوت معنادار بین هزینهها و درآمد در ایران است. بهطوریکه بر اساس اعلام هزینههای ماهانه زندگی در ایران برای یک خانواده چهار نفره 1183.0 دلار است. در حالی که در بهترین حالت، میانگین حقوق خالص ماهانه یک کارمند بالا رده ۳۴۵.۰۰دلار است.
نشست هفته گذشته شورای امنیت اولین نشست پس از انقضای قطعنامه ۲۲۳۱ به حساب میآید که پس از یک جدال لفظی میان نمایندگان موافق ایران و مخالف ایران بدون صدور قطعنامه و بدون دستاورد خاصی پایان یافت. جلسه شورای امنیت برای بحث در مورد عدم اشاعه هستهای برگزار شد. این جلسه به درخواست دانمارک، فرانسه، یونان، جمهوری کره، اسلوونی، بریتانیا و آمریکا بود و پاناما از این درخواست حمایت کرد. در قلب شکاف بین اعضای شورای امنیت، اختلاف بر سر مشروعیت برگزاری جلسات مربوط به توافق هستهای ۲۰۱۵ ایران، که رسماً برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) نامیده میشود، قرار داشت. توافقی برای محدود کردن برنامه هستهای ایران در ازای لغو تحریمها. پکن، مسکو و تهران معتقدند تمام مفاد قطعنامه 2231، همزمان با انقضای رسمی برجام به طور دائم لغو شدهاند. آنها تاکید دارند که در آن تاریخ، شورای امنیت بررسی پرونده هستهای ایران را به پایان رساند و موضوع «عدم اشاعه» از دستور کار شورا خارج شد.
دیپلماتهای وزارت امور خارجه کشورهای فرانسه، عربستان سعودی و آمریکا اعلام کردند که مقامات کشورهای مذکور روز پنجشنبه در پاریس با رئیس ارتش لبنان مذاکراتی را با هدف نهایی کردن نقشه راهبردی و ایجاد مکانیسمی برای خلع سلاح گروه حزبالله انجام دادند.
سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، راهی اروراسیا شد. این سفر از روز دوشنبه 24 آذر آغاز شد و با مقامات بلاروس و روسیه دیدار و رایزنیهای فشردهای داشت. سفری که از مینسک آغاز شد و در مسکو، با مذاکرات حساس پیرامون آینده برجام و تحولات قفقاز به پایان رسید. تهران در مواجهه با فشارهای غرب، کارتهای بازی خود را در بلوک شرق فعالتر میکند.
مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اعلام کرد مذاکره با همه طرفها برای حل موضوع هستهای ایران ادامه دارد.
در سال ۲۰۱۷، به ابتکار عشقآباد، مجمع عمومی سازمان ملل متحد قطعنامهای را تصویب کرد که به دنبال آن، ۱۲ دسامبر به عنوان روز بینالمللی بیطرفی نامگذاری شد.
