جدید به قدیم
پیشرفت دریاپایه هرمزگان، همانطور که در دل خلیج فارس و در کرانه تنگه راهبردی هرمز میدرخشد، باید به سمتی پیش برود که کشتیهای توسعهاش در دریای طوفانی و پرهیاهو به حرکت درآید. به راستی، در این استان استراتژیک که از امکانات ژئوپولیتیکی و منابع دریایی بیکران برخوردار است، آیا همچنان باید در دل دریای آرام به بادبانهای محافظهکارانه تکیه کرد؟ آیا نمیبینیم که «دریای آرام ناخدای قهرمان نمیسازد»؟ در شرایط بحرانی امروز، هرمزگان نه به یک ناخدای محتاط بلکه به یک ناخدای جسور نیاز دارد که بتواند در دل طوفانهای اقتصادی، سیاسی و اجتماعی، کشتی توسعه را به سوی افقهای روشن هدایت کند.
اگر بهتر شوم، چه چیزی را از دست میدهم؟ این پرسش در ظاهر متناقض است. مگر بهتر شدن چیزی جز رهایی، آرامش و سلامت روان است؟ اما تجربهی بالینی و مطالعات روانشناسی نشان میدهد که بهبود همیشه با احساس امنیت همراه نیست. بسیاری از افراد، حتی در دل رنجهای مزمن، افسردگیهای طولانی یا روابط آسیبزا، نوعی آشنایی عاطفی با وضعیت موجود دارند. رنج هرچند فرساینده اما قابل پیشبینی است و ذهن انسان به آنچه میشناسد خو میگیرد حتی اگر آنچه میشناسد درد باشد. از منظر روان تحلیلی، علائم روانی صرفا نشانهی بیماری نیستند، بلکه گاه کارکرد دارند: افسردگی میتواند فرد را از مواجهه با مطالبات طاقت فرسا محافظت کند، اضطراب میتواند بهانهای برای نرفتن، نخواستن یا انتخاب نکردن باشد. در این معنا، «بهتر شدن» تنها بهبود علائم نیست بلکه فروپاشی یک نظم روانی آشناست. جامعه نیز این ترس را تشدید میکند. در فرهنگی که موفقیت با فشار، رقابت و مسئولیت تعریف میشود بهتر شدن یعنی ورود به میدان انتظارات جدید. فرد نگران است که با رها شدن از رنج، دیگر حق خستگی، اعتراض یا عقبنشینی نداشته باشد. بنابراین ترس از بهتر شدن، نه نشانهی ضعف، بلکه واکنشی پیچیده به پیوند میان روان فردی و ساختارهای اجتماعی است جایی که سلامت، الزام می آورد و الزام، اضطراب.
سال ۲۰۲۵ بهعنوان یکی از پرآشوبترین مقاطع تاریخ معاصر، در حافظه جهانیان باقی خواهد ماند. این سال نه تنها پایان یک دوره بلکه آغاز مرحلهای تازه از بازآرایی نظم بینالملل بود؛ مرحلهای که در آن بحرانهای سیاسی، اقتصادی، نظامی و اقلیمی در هم تنیدند و تصویری از جهانی شکننده و ناپایدار را پیش چشم ناظران قرار دادند. بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید، بهمثابه ماشهای بود که قواعد بازی جهانی را دگرگون کرد. فرمانهای اجرایی او علیه بوروکراسی فدرال و آغاز جنگ تجاری جدید با کانادا، مکزیک و چین، شریانهای تجارت جهانی را به لرزه درآورد و بار دیگر نشان داد که اقتصاد بینالملل تا چه اندازه در برابر تصمیمات سیاسی آسیبپذیر است. این رویکرد، در کنار احیای سیاست فشار حداکثری علیه ایران، دیپلماسی خاورمیانه را به نقطه جوش رساند و زمینهساز یکی از پرتنشترین دورههای نظامی-سیاسی در سالهای اخیر شد.
بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، روز جمعه اعلام کرد که اسرائیل و سومالیلند بیانیه مشترکی را برای برقراری روابط کامل دیپلماتیک امضا کردهاند و آن را «در راستای روح توافقنامههای ابراهیم» توصیف کرد. اکنون اسرائیل اولین کشور در جهان است که رسماً سومالیلند را به رسمیت شناخته است و این یک پیشرفت دیپلماتیک قابل توجه برای این منطقه جداییطلب در شاخ آفریقا محسوب میشود.
سومالیلند در سال ۱۹۹۱ از سومالی اعلام استقلال کرد، اما تاکنون از سوی هیچ یک از کشورهای عضو سازمان ملل متحد به رسمیت شناخته نشده است. این منطقه بخش شمال غربی منطقهای را که زمانی تحتالحمایه بریتانیا در شمال سومالی بود، کنترل میکند.
دولت سومالی ساعاتی پس از اعلام اسرائیل بیانیهای منتشر کرد و این اقدام را «حمله» به حاکمیت خود و «اقدامی غیرقانونی» خواند و سومالیلند را بخش «جداییناپذیر» این کشور توصیف کرد. سومالیلند هویت سیاسی متمایزی از سومالی با واحد پول، پرچم و پارلمان خود ایجاد کرده است و در سالهای اخیر، با امارات متحده عربی -یکی از امضاکنندگان توافقنامههای ابراهیم- و تایوان روابط برقرار کرده است، زیرا به دنبال پذیرش بینالمللی بوده است.
این در حالی است که به رسمیت شناختن سومالیلند توسط اسرائیل به وسیله کشورهای مختلف مصر، ترکیه و جیبوتی، قطر، ایران، عربستان، پاکستان، چین و نیجریه، کویت، اردن، عمان، عراق، تشکیلات خودگردان فلسطین و حماس محکوم و رد شد و این کشورها بر حمایت کامل خود از وحدت، حاکمیت و تمامیت ارضی سومالی تأکید کردند. همچنین اتحادیه عرب، شورای همکاری خلیج فارس (GCC)، اتحادیه آفریقا (AU) و اتحادیه اروپا به کشورهای مختلف در محکومیت این اقدام اسرائیل پیوستند.
در ساختار اقتصادی ایران، همواره موضوع یارانهها و نحوه تخصیص آنها به بخشهای مختلف تولیدی و مصرفی یکی از مهمترین مباحثی بوده است که نه تنها در سطح کارشناسی بلکه در سطح عمومی جامعه نیز بازتاب گستردهای داشته است. یارانهها به عنوان ابزاری برای حمایت از اقشار آسیبپذیر یا بخشهای تولیدی خاص تعریف میشوند، اما در عمل بسیاری از این یارانهها به صورت پنهان و غیرشفاف جریان دارند و آثار آنها نه تنها به نفع گروههای هدف نیست بلکه موجب ایجاد شکافهای عمیق در عدالت اجتماعی و اقتصادی میشود. یکی از نمونههای بارز این یارانههای پنهان، تخفیف عظیمی است که دولت در فروش نفت خام به پالایشگاههای داخلی اعمال میکند. بر اساس محاسبات جدید، دولت نفت خام را با پنج درصد تخفیف نسبت به قیمت فوب خلیج فارس در اختیار پالایشگاهها قرار میدهد؛ تخفیفی که معادل حدود سه دلار به ازای هر بشکه نفت با قیمت متوسط شصت دلار است. با توجه به حجم روزانه دو میلیون بشکه نفت تحویلی به پالایشگاهها، این تخفیف روزانه به شش میلیون دلار میرسد و در مجموع سالانه بیش از دو میلیارد و دویست میلیون دلار یارانه پنهان ایجاد میکند. این رقم هنگفت در شرایطی پرداخت میشود که دولت برای تأمین کسری بودجه خود، مالیات بر ارزش افزوده را افزایش داده و فشار تورمی مستقیم بر مردم وارد کرده است. به عبارت دیگر، مردم از طریق افزایش مالیات و کاهش قدرت خرید هزینههای دولت را تأمین میکنند، در حالی که پالایشگاهها از تخفیفهای میلیارد دلاری بهرهمند میشوند. این تناقض آشکار میان سیاستهای مالیاتی و سیاستهای یارانهای دولت، پرسشهای جدی در خصوص عدالت اقتصادی و شفافیت بودجهای ایجاد میکند. طبق برنامه هفتم توسعه، تخفیف در فروش نفت خام باید مشروط به سرمایهگذاری پالایشگاهها در پروژههای کیفیسازی و توسعه زنجیره ارزش باشد. هدف از این شرط آن بوده است که پالایشگاهها با استفاده از این تخفیف، منابع مالی لازم برای ارتقای کیفیت فرآوردههای نفتی و حرکت به سمت تولید محصولات با ارزش افزوده بالاتر را فراهم کنند.
اما در عمل، این تخفیف پیش از فرآوری و بدون تحقق شروط قانونی اعمال میشود و پالایشگاهها بدون الزام به سرمایهگذاری در پروژههای کیفیسازی از این یارانه پنهان بهرهمند میشوند. این وضعیت نه تنها موجب اتلاف منابع ملی میشود بلکه فرصتهای سرمایهگذاری در بخش انرژی و صنایع پاییندستی نفت را نیز از بین میبرد.
استان هرمزگان، با بیش از هزار کیلومتر ساحل، گستردهترین مرز آبی و زمینی و نقش کلیدی در تجارت، حملونقل، کشاورزی و گردشگری کشور، هنوز جایگاه واقعی خود را در اقتصاد ملی پیدا نکرده است. فعالان اقتصادی استان در نشست با مشاور رئیسجمهور در امور همکاریهای اقتصادی در اتاق بازرگانی استان تأکید کردند که ظرفیتهای هرمزگان مغفول مانده و بدون اصلاح سیاستها، توسعه صنایع تبدیلی، تقویت زیرساختهای حملونقل و توجه ویژه به اقتصاد دریامحور، هرمزگان نمیتواند نقشی متناسب با اهمیت خود در رشد اقتصادی کشور ایفا کند.معصومه آقاپور علیشاهی، مشاور رئیسجمهور در امور همکاریهای اقتصادی، دراین نشست تصریح کرد که دولت چهاردهم مصمم است با گفتوگوی مستقیم، تشکیل کارگروههای تخصصی و اصلاح سیاستها، موانع توسعه این استان را هم در کوتاهمدت و هم بلندمدت برطرف کند.
رئیس فدراسیون بینالمللی فوتبال از ثبت ۱۵۰ میلیون درخواست بلیط جامجهانی ۲۰۲۶ در ۲ هفتهای که از آغاز پیشفروش میگذرد، خبر داد.
معاون بانک مرکزی ضمن هشدار به خریداران رمز ارز گفت: تمام صرافیهای رمزارز غیرمجاز هستند.
دبیر دهمین جشنواره رسانهای ابوذر استان هرمزگان از انتشار فراخوان این جشنواره و تشریح نحوه برگزاری و ارسال آثار خبر داد.
در معاملات امروز بازار آزاد تهران، قیمت انواع سکه در بازهی کمتر از دو ساعت با افزایش قابل توجهی همراه شد.
